نگرش های زبانی و فرهنگی به پدیده تجاوز جنسی سبب شده این پدیده به مثابه یک عنوان مجرمانه واقعی در نظام حقوقی ایران شکل نگیرد. عنوان های مجرمانه پس از قلمرو سرزنش پذیری، با عنوانی جدا، وارد حیطه قانونگذاری شده و با دیدگاهی ویژه، در فرآیند قضایی نمود می یابند. تجاوزجنسی از این فرآیند مرحله ای دور افتاده و در همان گام نخست یعنی سرزنش پذیری با چالش هایی همراه است که همین چالش ها، در قلمرو قانونگذاری نیز مشاهده می شود. نیروی واژگانی زبان فارسی در مفهوم بخشی به تجاوزجنسی، کم و ارزش های مورد حمایت در قبال این پدیده، زیاد است. دلیل بنیادین آن، تعارض جنسیتی است. تعارض جنسیتی در این نوشتار مفهومی عام در قبال رویکردهای تعارض گونه اجتماعی است. نگرش های مختلفی که از تعارض جنسیتی صورت گرفته باعث شده تا ساخت حقوقی تجاوزجنسی در نظام حقوقی ایران شکل نگیرد و پی آمدهایی همچون رفتارهای خشن جنسی و پیوندهای جنسی سلطه گرایانه به دنبال داشته است.

زمینه و هدف: اضطراب یک اختلال روانی است که می تواند متعاقب تجاوز جنسی بروز کرده و تهدید جدی برای سلامتی زنان باشد. هدف این مطالعه تعیین فراوانی اضطراب در قربانیان زن تجاوز جنسی مراجعه کننده به مرکز پزشکی قانونی استان اصفهان در سال 1393 بود.روش کار: این مطالعه توصیفی شامل 93 زن قربانی تجاوز جنسی مراجعه کننده به مرکز پزشکی قانونی استان اصفهان بود که به روش تصادفی انتخاب شدند. ابزار مطالعه برگه اطلاعات دموگرافیک و سلامت روان SCL-90 بود. جهت تحلیل داده ها از آمار توصیفی و آزمون های آماری همبستگی اسپیرمن، t مستقل، آنالیز واریانس یک طرفه در spss-17 استفاده شد.یافته ها: این مطالعه نشان داد که همبستگی مثبت و معناداری بین تجاوز جنسی و اضطراب وجود داشت (p<0.001) به طوری که شیوع اضطراب در افرادی که دچار تجاوز جنسی شده بودند متوسط رو به بالا بود. همچنین 6.5 درصد (6 نفر) از افراد اضطراب را در حد خفیف ( نمره 1-0)، 81.7 درصد (76 نفر) در حد متوسط (نمره 3-1) و 11.8 درصد (11 نفر) در حد شدید گزارش نمودند. از 9 زیرشاخص مربوط به اضطراب 51.6 درصد (48 نفر) از واحدهای مورد پژوهش تجربه احساس ترس همیشگی را در حد خیلی زیاد داشتند، 49.5 درصد (46 نفر) دچار احساس تپش قلب ، 39.8 درصد (37 نفر) احساس ترس ناگهانی و بی علت، 29 درصد (27 نفر) وحشت زدگی، 24.7 درصد (23 نفر) کم تحملی، 17.2 درصد (16 نفر) احساس ناآرامی، 12.9 درصد (12 نفر) کابوس و 4.3 درصد (4 نفر) از قربانیان دلشوره داشتند.نتیجه گیری: نتایج نشان داد که تجاوز جنسی با اضطراب ارتباط دارد و اکثر قربانیان بعد از تجاوز جنسی دارای اختلالات روانی از جمله اضطراب می شوند. با توجه به افزایش روزافزون تجاوزات جنسی در زنان و شناخت تجاوز جنسی به عنوان عامل مختل کننده سلامت روان، باید راهکارها و منابعی جهت جلوگیری از تجاوز جنسی علیه زنان و پیامدهای ناگوار آن از جمله اضطراب و تشخیص و درمان زودرس این عارضه و سایر عوارض اختصاص یابد.

تجاوز جنسی وجه بارز خشونت و آسیب جدی برای قربانی است. این تحقیق با هدف واکاوی تجربه زیسته زنان قربانی و با روش کیفی از نوع پدیدارشناسی و استراتژی کلایزی انجام شده است. مشارکت کنندگان، دو گروه زنان معتاد و غیر معتاد و جمعاً تعداد 11 نفر، با نمونه گیری هدفمند در دسترس شهر تهران انتخاب شده اند. داده ها با مصاحبه نیمه ساختاریافته تا اشباع داده و اعتبار تحقیق بر اساس تطبیق برساخته های محقق به لحاظ تجربی با برساخته های مشارکت کنندگان و پایایی با کنترل قابلیت اعتماد به داده ها و مثلث کدگذاری انجام شد. تحلیل داده ها با تقلیل گزاره های معنی دار به مقوله ها شامل 47 مفهوم اصلی، 19 زیر مقوله و 8 مقوله اصلی و توصیف و تفسیر متنی و ساختاری انجام گرفت. زخم خوردگی روانی به عنوان درک و فهم از موضوع و چهار مقوله شامل خانواده گسیخته، سرکشی و روابط آزاد، اعتیاد، ناامنی اجتماعی عوامل اثرگذار بر تجاوز جنسی شناخته شد. راهبرد قربانی سکوت اجتماعی و انتقام است و طرحواره آسیب روانی برای همیشه در ذهن و روان او نقش می بندد. سرعت در رسیدگی به مجازات مجرمان، اقدامات پیشگیرانه و آگاه سازی جامعه، قوانین بازدارنده، اقدامات انتظامی و افزایش دستگاه های نظارتی و گشت های پلیس و دوربین های شهری پیشنهاد می شود.

اثبات همه ی اجزای رکن مادی تجاوز جنسی، مستلزم ارایه ی ادله ی اثبات می باشد، بنابراین در این پژوهش، چالش های موجود در شیوه ی ساماندهی ادله ی اثبات، با استفاده از تجربه های قضایی، مورد بررسی قرار گرفت. بررسی ها نشان می دهد دو دلیل شهادت شهود و اقرار، از دلایل ناکارآمد در اثبات دعوی تجاوز جنسی به شمار می روند؛ زیرا قیود فراوانی بر این دو دلیل، از سوی قانونگذار مقرر شده که بر توان اثباتی آن ها تاثیر گذاشته است. لذا این پژوهش، وضعیت اقرارهای ناقص و انکار شده و اقرار نزد سایر کنشگران غیرقاضی محکمه و پیچیدگی های حاکم بر شهادت شهود از جمله مشاهده ای بودن شهادت و امکان عدول از شهادت در دعوی تجاوز جنسی مورد بررسی قرار گرفته است، اما علم قاضی به لحاظ گستردگی قراین علم آور، از مهمترین دلایل به شمار می رود که مصادیقی از این قراین با استفاده از تجربه های قضایی استخراج شده است هرچند بررسی رویه ی قضایی نشان می دهد که شبهه بر تمام ارکان مادی جرم تجاوز جنسی، سایه افکنده و یکی از دلایل عمده ی نقض رای در دیوان عالی کشور است که به لحاظ گستردگی استناد به شبهه، حقوق بزه دیدگان به شدت در معرض تهدید قرار گرفته است.

تجاوز جنسی که طبق جزء 7 ماده 335 کود جزا مشمول جرایم ضد بشری و طبق جزء 22 ماده 339 کود جزا مشمول جرام جنگی محسوب گردیده است، یکی از مهم ترین جرایم بوده و بررغم به خطر اندازی نظم عمومی و اخلاق حسنه، عواطف و احساسات نوع انسانی را جریحه دار کرده که چه بسا سالیان سال قربانی اش را در دام بیماری های روحی و روانی سخت گرفتار می سازد. در این پژوهش به دنبال چگونگی مجازات های فقهی و قانونی جرم تجاوز جنسی در حقوق افغانستان هستم.با توجه به فرضیه این پژوهش، از بررسی تطبیقی مجازات های فقهی و قانونی تجاوز جنسی در حقوق افغانستان با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی به نظر می رسد که در بعض مباحث دو گونگی آشکار میان احکام فقهی و کود جزایی موجود است.کود جزا مجازات تجاوز جنسی را به دو بخش (حد و تعزیر) تقسیم نموده است. مرتکب جرایم حدود با توجه به فقره 2 ماده 2 کود جزا مطابق به احکام فقه حنفی شریعت اسلام مجازات می گردد. هر گاه در جرم تجاوز جنسی شرایط تطبیق جزای حد موجود نگردد یا به علت شبه و یا یکی از اسباب دیگر حد ساقط گردد، مرتکب تعزیراً به حبس طویل، حبس دوام درجه 1، حبس دوام درجه 2 و در صورت تجاوز گروهی بر زن و یا تجاوز گروهی بر مرد که باعث مرگ قربانی گردد به مجازات اعدام محکوم می گردد.مجازات (حدی) تجاوز جنسی در فقه حنفی تحت عنوان مستقلی بحث نشده بلکه شامل باب زنا می باشد؛ اما از دید فقهای جعفری مجازات جرم تجاوز جنسی زیر عنوان زنای به عنف که مجازات آن کشتن با شمشیر یا آلت قتاله دیگر می باشد، مورد بحث قرار گرفته است.فرض نگارنده بر این است که با توجه به تفاوت های موجود در فقه اسلامی و کود جزای افغانستان و بررسی مقایسوی میان این دو، به نظر می رسد بحث تجاوز جنسی در فقه و کود جزا به نحوی در راستای تکامل هم دیگر مسیر خود را می پیمایند.

در تمام جوامع بشری با توجه به نظام حقوقی حاکم، در مقابل جرائمی که در حوزه امور جنسی اتفاق می افتد تدابیر کیفری یا غیر کیفری به عنوان راهکار های مقابله با آنها مطرح می شود. در حقوق کیفری اسلام برخلاف نظامهای حقوقی در کشورهای غربی، تجاوز جنسی در بستر روابط  زناشویی میان زوجین حتی اگر بدون رضایت انجام شود، مصداق تجاوز جنسی به شمار نمی رود و قانونگذار اسلام این گونه اعمال را در حیطه ازدواج جرم ندانسته است. این در صورتی است که در غرب، نزدیکی بدون رضایت با همسر و سایر مصادیق خشونت های جنسی با درجه خفیف تر پیش بینی و جرم انگاری شده، و چنانچه عمل جنسی با وجود عدم رضایت همسر انجام گیرد تجاوز جنسی در روابط زناشویی محسوب می شود. این مقاله با روش توصیفی - تحلیلی به دنبال پاسخگویی به مساله نحوه ی برخورد سیاست جنایی اسلام و غرب در مقابله با پدیده تجاوز جنسی است که علت مطالعه در فقدان تحقیق مستقل در مطالعه این موضوع به شیوه تطبیقی است. نتایج حاکی از آن است که در هر دو نظام اسلام و غرب نسبت به پیشگیری کیفری تدابیر قابل توجهی اتخاذ شده است، با وجود این در سیاست جنایی اسلام بر خلاف غرب در عرصه پیشگیری های غیر کیفری چه در بعد تدابیر پیشگیری اجتماعی و چه وضعی با لحاظ وضع احکامی چون ممنوعیت اعمالی نظیر خلوت زن و مرد نامحرم و تبرّج و زینت نمایی، در کنار ترغیب به ازدواج و نهی از عزب زیستن و سخت گیری در ازدواج، حفظ فاصله لازم میان زن و مرد در اختلاط ها، تسهیل عرصه های مشارکت جامعوی در پاسخ دهی کیفری در عرصه مقابله با تجاوز جنسی نظیر درآوردن چشم چشم چران یا قتل اجنبی در فراش یا حکم وجوب در دفاع از ناموس در کنار ضوابط خاص ناظر بر پیشگیری کیفری مانند دشواری اثبات، منع اشاعه فحشا و علنی بودن اجرای کیفر به منظور عبرت آموزی اجتماعی در زمره تدابیری است که تفوق نظام جنایی اسلام بر غرب را نشان می دهد.

خشونت جنسی علیه زنان، یکی از گونه های خشونت است که به رغم داشتن آثار زیان بار جسمی و روانی شدید، بنا به دلایل مختلف همچنان، شایع، دارای رقم سیاه بالا و نیازمند توجه به و حمایت از بزه دیدگان این عرصه است. ایران و افغانستان از جمله کشورهایی هستند که در سال های اخیر در راستای جرم انگاری اقسام خشونت علیه زنان و نیز خشونت جنسی با طرح لوایح مختلف مانند لایحه «صیانت، کرامت و حمایت از زنان در برابر خشونت» در ایران یا تصویب و بازبینی قوانین موجود در افغانستان مانند «قانون منع خشونت علیه زنان 1388»، «قانون منع اذیت و آزار زنان و اطفال» و مقررات مرتبط دیگر، گام هایی برداشته اند. ویژگی های مشترک دو کشور از جمله وجود موارد متعدد خشونت علیه زنان، به ویژه در افغانستان، مذهب و برخی چارچوب های فرهنگی مشترک و نیز نوآوری های مقررات قوانین افغانستان در این عرصه که حتی، می تواند برای نظام حقوقی ایران نیز الگوی قانون گذاری باشد، سبب شده است تا نگارندگان نوشتار حاضر، خشونت جنسی، بایسته های مفهوم شناسی، گونه شناسی و سازوکارهای قانونی حمایت از آن را به ویژه با تاکید بر قوانین و مقررات اخیر، به شیوه تحلیلی و تطبیقی و با بیان نقاط قوت و چالش ها مورد بحث قرار دهند.

مقدمه: نوجوانان گروه های آسیب پذیری هستند که یک سوم از تمام موارد جدید ابتلا به ایذر و نرخ بالاتر سوء استفاده جنسی را تجربه میکنند. طبق شواهد سوءاستفاده جنسی از نوجوانان اثرات کوتاه مدت و بلندمدتی بر کارکردهای روانشناختی آنان دارد. لذا مطالعه حاضر جهت انجام مروری بر عوارض و بازتوانی در تجاوز جنسی به نوجوانان انجام شد. روش کار: این مطالعه با جستجو در پایگاه های اطلاعات فارسی و انگلیسی شامل Elsevier Proquest, UpToDate, Scopus, Magiran, Irandoc، SID, Iran medex, Sciencedirect, Ebsco, Pubmed, Google Scholar انجام گرفت. برای استخراج مقالات مرتبط از کلید واژه های تجاوز جنسی، نوجوانان، پیشگیری، بازتوانی و معادل لاتین آنها sexual abuse, Adolescent, Prevention, Rehabitation استفاده شد. در این پژوهش مقاله های چاپ شده از ژانویه 2000 تا دسامبر 2016 که با هدف بررسی عوارض و بازتوانی در تجاوز جنسی به نوجوانان بودند مورد توجه قرار گرفتند. معیار های ورود پژوهش ها به این تحقیق عبارت از نگارش به زبان فارسی یا انگلیسی، کار در زمینه تجاوز جنسی در گروه سنی نوجوانان، گزارش عوارض و باز توانی در تجاوز جنسی به نوجوانان، انتخاب روش صحیح در مطالعه ها بودند. اطلاعات استخراج شده از مطالعات عبارت بودند از: محل انجام مطالعه، تعداد شرکت کنندگان، مشخصات دموگرافیک شرکت کنندگان، طول مدت انجام مطالعه، عوارض به دنبال تجاوز جنسی به نوجوانان و روش های بازتوانی در آنها. نتایج: از بین 59 مقاله مرتبط تعداد 41 مقاله به دلیل عدم بیان عوارض و یا بازتوانی در تجاوز جنسی به نوجوانان کنار گذاشته شدند و در نهایت 18 مطالعه وارد پژوهش مروری حاضر شدند. برای جمع آوری اطلاعات از مطالعات، مقالات به دقت بررسی شدند و نتایج استخراج شد. مطالب بیان شده در مطالعات شامل بیماریهای منتقله جنسی، سوء مصرف مواد و الکل، بارداری ناخواسته و سقط، اختلالات روانشناختی، رفتار جنسی پرخطر، درمان و بازتوانی نوجوان مورد تجاوز جنسی، آموزش جنسی به نوجوانان بود. نتیجه گیری: تجاوز جنسی در میان نوجوانان در مقایسه با هر گروه سنی دیگر شایعتر است و عوارض بسیاری را بدنبال دارد که این عوارض میتواند روحی یا جسمی، کوتاه مدت یا بلند مدت باشد. بنابراین لازم است که برنامه هایی برای پیشگیری از تجاوز جنسی در نوجوانان و ارایه راهکارهای مناسب جهت بازتوانی قربانیان جنسی در نظر گرفته شود از جمله آموزش بهداشت باروری در مدارس، آگاهی جامع مبتنی بر جامعه و بحث آزاد در مورد روابط جنسی و مسایل بهداشت باروری با نوجوانان در سطح خانواده و مدرسه. همچنین برای بهبود سلامت جنسی نوجوانان، باید طرح های پیشگیری سوءاستفاده جنسی را تقویت نمود و افزایش آگاهی درباره مسایل سلامت جنسی را مد نظر قرار داد.